GESCHIEDENIS VAN 'T GOOI EN DE ERFGOOIERS 1706 T/M 1814

2005-01-23T09:52:00.000-08:00

Jaartallenlijst 1706 t/m 1814

01.15.1706 Akte met opgave Blaricumse Erfgooiers
http://blaricum-1706-erfgooiers.blogspot.com/

Anno 1706 Verslag van het Domeinbestuur aan de Staten van Holland nopens dit request - Perk p. - 67, 70 - S & L Archief. [Erk]

Anno 1708 Remonstrantie van de burgemeesteren van Naarden en de buurmeesteren van de vier dorpen tegen dit request - Perk p. 68 - S & L Archief [Erk]

Anno 1708 Nader rapport van het Domeinbestuur, aangaande deze kwestie - S & L Arch. [Erk]

Anno 1708 Placaat van de Staten van Holland naar aanleiding van de misbruiken in het Gooi. -Groot Placaat boek V, p. 923 [Erk]

Anno 1708 Lijsten van de erfgooiers - Van Lennep nos. 4 - 9 [Erk]

Anno 1709 De kaart van Gooiland van landmeter Justus van Broeckhuysen gereed - Perk p.71,noot. [Erk] ARA Hingman
http://gooiland-kaart-1709.blogspot.com/

08.03 1713 Sententie van de Hooge Raad, bevestigd de sententie van het Hof van Holland van 5 Mei 1711, in zake Francois Hinlopen - Perk, bijlage XIII. [Erk]

1713 - 1720 Onverantwoordelijke speculanten (zogenaamde ‘Kooplieden’) voerden in 1713 vanuit de Baltische Staten vee in, dat besmet was met de veepest oftewel runderpest . Deze virusziekte, die de ingewanden van het vee aantast, kwam in 1713 voor het eerst in deNederlanden voor. Het gevolg: Drie perioden 1713-1720, 1744-1756 en 1768-1786
vernietigde deze ziekte een groot deel van de veestapel in de Nederlanden.
In dezelfde periode brachten de schepen van de Verenigde Oostindische Compagnie ook de paalworm naar Noord Holland en West Friesland. Het toenmalige systeem van dijkbouw en beveiliging stortte in een. Gevolg: Talloze dijkdoorbraken met verschrikkelijke watersnoodrampen. Wie nog durft te spreken over de ‘Gouden Eeuw’, moet zich afvragen voor welke groep ‘Nederlanders’ het een gouden eeuw was. [toegevoegd uit ‘Ach Lieve Tijd, Onze Vaderlandse Geschiedenis en andere bronnen]

10.03 1714 Runderpest in Blaricum met als gevolg dat 69 koeien stierven. Mogelijk overleden er ook Blaricummers, die vlees van de zieke beesten hadden gegeten. [Lustigh]

25.02 1719 Placaat van de Staten van Holland nopens de jacht in Gooiland - Groot Placaat boekV, p. 808 [Erk]

15.03 1719 Resolutie van de Staten van Holland nopens de jacht, waarbij die van Gooiland in het ongelijk gesteld worden - Groot Placaat boek V, p. 809. [Erk]

Anno 1719 Landmeters Maurits Walraven en Justus van Broeckhuysen leggen
de oostgrens tussen het Gooi en Sticht vast. - ARA Hingman

28.031721 Arnoldus Spil, Schout van Huizen [S&L Res. fo 27 t/m 29]

08.10.1722 Bussum verhuurt ten onrechte twee buurscharen boven zijn hekscharen
[S&L Res. fo. 36]

08.10.1722 Visitatie van een drenkeling door de barbier f 3.-
Vistitatie van een vermoord of doodgestoken persoon f 6.- [ S&L Res. fo 36]

Anno 1723 Kaart van ‘Goylandt, met de Nieuwe Limiet-schijding tussen Goijlandt en het Sticht van Utrecht, volgens de Conventie in dato 14 July 1719. Getekend door Maurits Walraven. ARA Hingman (bezit: Stad en Lande Stichting)
http://topo-maps.blogspot.com/2008/03/blog-post_7587.html

Anno 1723 Eerste Jansenistische Aartsbisschop van Utrecht gekozen. In Hilversum ontstaat een scheuring onder de katholieken., in Rooms katholieken en Oud katholieken. De rooms katholieken wijken bij dopen, trouwen en begraven uit naar Laren en Baarn. [toegevoegd]

30.04 1725 Grote brand te Hilversum. Twee kinderen kwamen om, 70 huizen en 20 schuren gingenverloren. Wel 120 gezinnen werden dakloos.

20.05.1729 Weg, hek en brug van het voormalig Slot Ruysdael. Eigenaar van 't Slot is de zoon van de Blaricumse Dominee, Ploos van Amstel. [ S&L Res. f0 83]

28.04.1730 Jacob Killewigh, geb. ca. 1699 is buurmeester van Huizen. [S&L Res. fo 90, 91]

18.04.1731 Wegen worden een 'frossessie' genoemd. Zie ook fo. 107 omtrent de wagenweg langs de kade of 's-Graveland (scheiwal) [ S&L Res. fo 106

07.06.1731 Poincten en articulen [ S&L Res. fo 125]

07.06.1731 Grenzen Waranden en continuatie van het contract pachten landerijen van Goyland [S&L Res. fo 143] [ OAN inv. 426 accoord tussen de Verg. Stad en Lande en de gecom. Raden en de Staten van Holland en West-Friesland]

1740-1748 Oostenrijkse Succesieoorlog, tijdens het Tweede Stadhouderloze Tijdperk. Franse troepen vallen ''Nederland" binnen. Beleg Bergen Op Zoom (zie ook 1742)

Anno 1741 Schaarbrief - Perk, bijlage XVII [Erk]

Anno 1742 Vooruit geschoven Franse troepen dringen plunderend door tot Eemnes en Gooiland. Vesting Naarden wordt niet aangevallen.

27.03.1744 Weigering aan Bussum toe te staan hekscharen te verhuren [S&L Res. fo 230]

Anno 1747 Op het zogenaamde ‘Haveland’ (erfgooiersgrond) aan de Zuiderzee een
redoute aangelegd. In 1786 het retranchement Ronduit gewijzigd. [Naarden]

Anno 1748 Proefinundatie om Naarden. [Naarden]

11.05.1754 Verbod om te scharen als ziek vee op stal is ca. 14 dagen daarna; ook ten opzichte van vee van buiten komende. [ S&L Res. fo 31, 109, 110]
-----------------------------------------------------
Anno 1755 Konijnenplaag in Naarden en Bussum
Correspondentie over 'Schadelijk gedierte' ca. 1755 [S&L 14.02]

"Request van burgemeesters en regeerders der Stad Naarden aan Hare
Koninklijke Hoogheid de prinses douairière van Orange en Nassau,
kroonprinses van Groot Britannien, Gouvernante der Verenigde Nederlanden
namens de bouwlieden van Naarden en Lage Bussum, houdende verzoek tot
vermindering van konijnen teneinde volkomen ruinering van de bouwlanden te
voorkomen".

Verklaring: De brief was gericht aan Anna van Hannover (1709-1759) .
Zij was de dochter van de Britse koning George II. In 1734 was zij gehuwd
met stadhouder Willen IV. Na zijn overlijden in 1751 werd zij regentes onder
de titel Gouvernante. Haar zoon, de toekomstige Willem V, was nog te jong
om stadhouder te zijn.

De jacht op de erfgooiersheide was verpacht aan de Oranjes. Er was een
konijnenplaag in Gooiland, maar de erfgooiers mochten (als gevolg van de
verpachting) niet zelf op de konijnen jagen.
-----------------------------------------------------
05.03 1759 Sententie van het Hof van Holland in het proces Scheerenberg - Perk p. 84 e.v.[Erk]

27.03.1760 Besluit tot drukken van de volgende stukken: 'Proces Scherenberg'; 'Proces Hinlopen'; 'Uitgifte 's-Graveland' . [ S&L Res. fo 137]

Anno 1762 Schaarbrief 1762. Zie o.m. omtrent scharen van paarden art. 15/16 en scharen van ander vee art. 20. [ S&L Res. fo. 913 ev]

25.06 1766 Grote brand in Hilversum. Enkele Hilversummers kwamen om. In 5 uur tijd waren 20 en schuren verloren gegaan. Ook verbrandden de kerk met toren, het rechthuis, de secretarie en de school.

29.03.1769 Tafelberg, oude en nieuwe steen. Zie ook folio 73, oorsprong van de steen. (Uyttenboogaart) en afwijzing erfpacht Bicker. [S&L Res. fo 28 ev]

29.08.1771 Verzoek tot het verkrijgen van erfpachtrecht op de Cooltjesberg op de Gooische Heyden en eventueel de Tafelberg. [ S&L Res. fo 73]

29.10.1776 Uitgifte heide, oneveer het huidige Spanderswoud, breedte van de wegen. [S&L Res. fo 186, 187]

27.03.1782 Bezichtigen van de wegen van de nieuwe uitgegeven gronden bij 's-Graveland. [ S&L Res. fo 239]

Anno 1784 Request van die van Gooiland, in zake de jacht, aan de Staten van Holland - S & L Archief. [Erk]

09.09 1787 De Pruisische koning stuurt zijn leger naar de Republiek om stadhouder Willem V en diens ‘ancien regime’ bewind weer in het zadel te helpen. [toegevoegd]

27.09 1787 Naarden door de Pruisen bezet. [Naarden] (plunderingen in ‘t Gooi door krijgsvolk)

Anno 1788 Resolutie van de Staten van Holland, waarbij die van Gooiland in (in zake de jacht) in het ongelijk gesteld worden. Groot Placaat boek IX p. 760 [Erk] ( een gevolg van het teruggekeerde ancien regime)

07.12.1791 Aanvraag en weigering om bomen te mogen planten aan de Gooische weg onde 's-Graveland [S&L Res. fo 45, 55]

27.03.1792 Verzoek toegestaan bomen langs wegen te planten. [S&L Res. fo 47]

13.07.1792 Stichting Hoorneboeg door mr. Piter van Loon. [ S&L Res. fo 49]

18.01 1795 De Franse leger onder generaal Pichegru trekt over de bevroren rivieren Nederland binnen. Weer blijkt de onbetrouwbaarheid van het Staatse vreemdelingen legioen.
Hun hoogste legeroverste, stadhouder Willem V, vlucht naar Engeland.

21.01 1795 De Fransen onder Generaal Baron Quitard de la Porte bezetten de vesting Naarden. [Naarden]

26.01 1795 Naarden kiest een nieuwe municipaliteit. Hilversum volgt op 28.01.1795 [Bussum]

27.03.1795 Bussum wordt zelfstandig van Naarden.

20.05 1795 Traktaat met Frankrijk. Uitroeping Bataafse Republiek.

24.08.1795 Omwenteling burgers, minicipaliteit

Anno 1795 Resolutie van de Provisonneele Representanten van het Volk van Holland aangaande de jacht in Gooiland - S & L Archief [Erk]

16.09.1795 De oude archieven van Gooyland zouden zijn verbrand in 1572 tijdens de uitmoording van Naarden door de Spanjaarden. [ S&L Res. fo 77]

16.09.1795 De resolutieboeken van Naarden en Gooyland uit de periode 1611-1666 zijn zoek. [S&L fo 79]

16.09.1795 Oude archiefstukken van Elten zouden aanwezig moeten zijn in het archief [S&L Res. fo. 81]

13.10.1795 Rapport over reis naar Elten. De archiefstukken zijn tijdelijk in het Munstersche. Verder bericht ontbreekt. [S&L Res. fo 91]

12.06 1798 Scheiding van Kerk en Staat afgekondigd in de Bataafse Republiek. Begin emancipatie Nederlandse katholieken.

24.07.1798 Eerste schaarmeester voor Bussum benoemd na accoord met Naarden. (dus alleen voor de Naarder Meenten) [S&L Res. fo. 169, 173]

Anno 1801 De Bataafse Republiek wordt Het Bataafs Gemenebest (1801-1806)

01.04.1802 De Stenen Tafel op de Tafelberg is hersteld op kosten van Stad en Lande. [S&L Res. fo 211, 191]

03.05.1804 Willekeur en schaarbrief over de 'gemeene heyden en weyden van Goyland. [S&L Res. fo 251, 273] Zie ook : Schaarbrief - Perk , bijlage XVII. [Erk]

03.05.1804 Bussum houdt weer op een afzondelijke gemeente te zijn en daarbij vervalt de vertegenwoordiging in de Vergadering van Stad en Lande van Gooiland. [S&L Res. fo 245]

Anno 1805 In opdracht van de overheid worden erfgooierslijsten opgemaakt. Het Bataafs Gemenebest gaf een aanzet om gemeenschappelijke woeste gronden te verdelen.

13.05.1805 Oppervlakte van de Gooische Waranden. [ S&L Res. fo 380, 295 ?]

05.07 1806 Lodewijk Napoleon wordt Koning van Holland.

16.11.1808 J.M. Geelvink Weduwe D. Hooft Gzn. Vrouwe van Vreelandt, is eigenaresse van de Koptienden van Gooiland. [ S&L Res. fo 345]

16-04-1809 Besluitvorming bepaling ter bevordering van het ontginnen van woeste gronden.
Wet betreffende de verdeling van woeste gronden aan de steden of dorpen behorend - Perk p. 91 [Erk] [ OAN inv. 436] (de wet kwam tot stand 10-05-1810)

10-05-1810 Eerste Markewet: Wet ter Bevordering van het ontginnen van Woeste gronden.
[ OAN inv. 436 de verdeling der gemene gronden ]

01.07 1810 Nederland wordt ingelijfd bij het Franse Keizerrijk van Napoleon. Alle Nederlanders , dus ook de erfgooiers, krijgen (kortstondig) de Franse nationaliteit. Invoering van de conscriptie, d.w.z. militaire dienstplicht, die voordien niet in ‘Nederland’ bestond en pas laat in de 20e eeuw is afgeschaft. [toegevoegd]

23.01 1811 Bijeenkomst van de Rentmeesters der Domeinen, de Vergadering van Stad en Lande en 808 erfgooiers te Naarden, waarin het plan tot verdeling door de Regering ontworpen,wordt afgestemd. - Perk p.91 e.v. [Erk] (De bijeenkomst vond plaats in de Grote Kerk te Naarden)

22.07.1811 Volkstelling Naarden
http://www.gooienvechthistorisch.nl/pages.php?page=2
SSAN015 - 48.5
Register houdende volkstelling Naarden 1811
SSAN016 - 1274
Volkstelling Naarden 1811

Anno 1811 Scheiding, behalve Naarden betreft, tussen de administratie van de Vergadering van Stad en Lande en die van de dorpen. - Perk, p. 92. [Erk]

23.08.1811 Oppervlakte van de Gooische Waranden . [ S&L Res. fo 380 ?, 295]

21.10 1811 Keizer Napoleon inspecteert in gezelschap van Generaal Krayenhof de vestingwerken van Naarden en spreekt daarna woorden van grote waardering voor het Hollandse verdedigingssysteem. [Naarden]

22.11.1811 Stad en Lande maakt wegen langs de limiet scheyding en beheer van de weg. [S&L Res. fo 385, 387, 405]

Anno 1813 De heersende klasse in ‘Nederland’ keert zich pas tegen de dienstplicht, nadat Napoleon de rijkelui zoontjes wilde dwingen om als ‘Garde d’honneur’ te dienen. Onder koning Willem I t/m III bleef de dienstplicht alleen voor de gewone Nederlander bestaan, want wie geld had kocht een plaatsvervanger.

12.11 1813 De kozakken, als voorhoede van het leger der Bondgenoten, komen in Nederland. [toegevoegd]

17.11 1813 Een Hollands belegeringskorps, waaronder de Amsterdamse Schutterij, sluit Naarden in. (Erfgooiers moeten hand en spandiensten verrichten) [Naarden]

29.11 1813 Te 8 uur v.m. wordt de vesting Naarden bij monde van Anna Meurs op last van de Kozakken uit naam van Alexander, Keizer aller Russen, opgeëist. [Naarden]

30.11 1813 Franse soldaten doen uitvallen. Op 30.11.1813 viel een groep Fransen Bussum binnen en werden de bewoners gedwongen tot leveranties, die uitliepen op plundering. [Bussum]

01.12 1813 Willem Batavus van Oranje Nassau wordt in Nederland tot Souverein Vorst
uitgeroepen. Het Franse leger verlaat, op enkele vestingen na, Nederland.

03.12 1813 Een grote troep Kozakken komt in Bussum aan. 69 Kozakken zijn 25 dagen
bij Bussummers ingekwartierd geweest. Gooise mannen, waaronder 54 Bussummers
moesten in de winternachten hindernissen aanleggen tegen de Fransen. [Bussum]

19.01 1814 Het Nederlandse leger begint met de beschieting van de Vesting Naarden om het Franse garnizoen tot overgave te dwingen. [Bussum]
http://naarden-beleg-1813-1814.blogspot.com/

26.01 1814 Besluit, houdende provisionele bepalingen wegens de toekomstige uitoefening der voormalige heerlijke regten (o.a. Gooise koptienden). Artikel 3, S. 46. Zie De Jachtwet 1923 door Prof. Mr. A.S. de Blecourt en Mr. J. van Andel, p. 223 e.v. [Erk]

20.02 1814 In Nederland wordt een nieuwe Grondwet aangenomen.

05.05 1814 Een Frans officier, met bijzondere orders namens de nieuwe Franse regering, meldt zich bij de Commandant van de Vesting. http://naarden-beleg-1813-1814.blogspot.com/ [Naarden]

07.05 1814 De Raad van Defensie te Naarden erkent Lodewijk XVIII als Koning van Frankrijk en besluit tot capitulatie [Naarden]

12.05 1814 Onder bevel van de Kolonel van den Bosch trekt te 10 uur v.m. het Nederlandse omsingelingsleger de vesting binnen. (Tijdens het beleg zijn door dit leger schietingen uitgevoerd die veel schade hebben aangebracht aan de vestinghuizen) [Naarden]

21.07.1814 Hofstede Oud Bussem. Eigenaar is Jan Rolland [S&L Res. fo 405]
_______________
Literatuuropgave:
http://bibliografie-gooi.blogspot.com/

Verklaringen en afkortingen:
van auteursnamen: zie bibliografie
[Erk] Erk van, Dr. Jacobus Ph. : 'DE ERFGOOIERSKWESTIE' Haarlem 1927
[S&L Res. fo ] : Stad en Lande Resolutieboek folio
[ OAN ] Oud Archief Naarden
[toegevoegd] tekst F.J.J. de Gooijer
_______________________________________
jaartallenlijst 1706-1814

F.J.J. de Gooijer
http://gooijer.nl.jouwpagina.nl/

Voor afbeeldingen, zie:
http://gooiland.vijftigplusser.com/

_____________

Gastenboek
____________________

GOOI & EEMLAND 1706-1814

GESCHIEDENIS VAN 'T GOOI EN DE ERFGOOIERS 1706 T/M 1814